VELAYET DAVALARI
Velayet, Türk aile hukukunun en önemli ve hassas konularından birini teşkil etmektedir. Çocuğun bedensel, zihinsel, ruhsal, ahlaki ve sosyal gelişimini sağlamak amacıyla düzenlenen velayet kurumu, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu (TMK) ile 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun başta olmak üzere çeşitli mevzuatlarla düzenlenmiştir. Marmaris’te faaliyet gösteren ve Avukat Mehmet Altan Koçak tarafından kurulan Marmaris Koçak Hukuk Bürosu, velayet davalarında uzmanlaşmış bir ekiple hizmet vermekte ve bu alanda Marmaris avukat ve Muğla avukat ihtiyacını karşılamaktadır.
1. Velayet Kavramı ve Hukuki Niteliği
Velayet, TMK’nın 335. ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup, ergin olmayan çocukların bakımı, eğitimi, temsili ve malvarlığının yönetimi gibi konuları kapsayan bir hukuki müessesedir. Velayetin temel özellikleri şunlardır:
- Kamu düzenine ilişkindir ve bu nedenle tarafların iradeleriyle sınırlandırılamaz.
- Çocuk merkezlidir; her kararda çocuğun üstün yararı esas alınır.
- Ana-baba için hem hak hem de ödev niteliği taşır.
2. Velayetin Kapsamı ve İçeriği
TMK’nın 340. maddesine göre velayet hakkı kapsamında:
- Çocuğun bakımı ve eğitimi
- Çocuğun temsili
- Çocuğun malvarlığının yönetimi yer alır.
Marmaris avukat ve Muğla avukat olarak hizmet veren Marmaris Koçak Hukuk Bürosu, velayetin bu üç boyutuna ilişkin uyuşmazlıkların çözümünde uzman hukuki destek sağlamaktadır.
3. Velayetin Kullanılması
3.1. Evlilik Birliği Devam Ederken
TMK’nın 336. maddesine göre, evlilik devam ettiği sürece ana ve baba velayeti birlikte kullanır. Bu süreçte:
- Ortak karar alma esastır
- İhtilaf halinde aile mahkemesine başvurulabilir
- Olağanüstü hallerde tek tarafın kararı geçerli olabilir
3.2. Boşanma veya Ayrılık Durumunda
TMK’nın 182. maddesi uyarınca boşanma veya ayrılık durumunda velayet:
- Mahkeme tarafından düzenlenir
- Çocuğun menfaati gözetilerek ana veya babadan birine verilir
- Kural olarak velayet kendisine verilmeyen tarafa kişisel ilişki hakkı tanınır
4. Velayet Davaları
4.1. Velayetin Belirlenmesi Davası
Boşanma davasıyla birlikte veya sonrasında açılabilen bu davada mahkeme:
- Çocuğun yaşı, cinsiyeti, sağlık durumu
- Ebeveynlerin ekonomik ve sosyal durumları
- Çocukla olan duygusal bağ
- Çocuğun alışkın olduğu yaşam düzeni gibi faktörleri değerlendirir.
4.2. Velayetin Değiştirilmesi Davası
TMK’nın 183. maddesi uyarınca velayetin değiştirilmesi için:
- Yeni olguların ortaya çıkması
- Çocuğun menfaatlerinin zedelenmesi gerekmektedir.
Marmaris Koçak Hukuk Bürosu, velayetin değiştirilmesi davalarında Marmaris avukat ve Muğla avukat ihtiyacını karşılayarak müvekkillerine stratejik hukuki danışmanlık sunmaktadır.
5. Velayetin Kaldırılması
TMK’nın 348. maddesine göre velayetin kaldırılması sebepleri:
- Ebeveynin yetersizliği
- Ebeveynin ihmal veya kötüye kullanımı
- Diğer önemli sebepler
6. Uluslararası Velayet Davaları
Çocuk kaçırma olaylarında 5717 sayılı Milletlerarası Çocuk Kaçırmanın Hukuki Yönlerine Dair Kanun ile Lahey Sözleşmesi hükümleri uygulanır.
7. Velayete İlişkin Önemli Yargıtay İçtihatları
- Yargıtay 2. HD’nin 2017/12560 E., 2018/3985 K. sayılı kararı: Çocuğun yaşam koşullarında köklü değişiklik gerektirmeyen hallerde velayetin değiştirilmesine karar verilemez.
- Yargıtay 2. HD’nin 2019/8541 E., 2020/2107 K. sayılı kararı: Velayetin değiştirilmesinde çocuğun fikri önemli olmakla birlikte tek başına belirleyici değildir.
8. Velayet Davalarında İspat Yükü ve Deliller
Velayet davalarında:
- Sosyal inceleme raporları
- Psikolojik değerlendirmeler
- Tanık ifadeleri
- Maddi deliller büyük önem taşır.
Marmaris Koçak Hukuk Bürosu, velayet davalarında delil toplama ve değerlendirme süreçlerinde Marmaris avukat ve Muğla avukat olarak uzman desteği vermektedir.
9. Velayet ve Nafaka İlişkisi
Velayet ile çocuk nafakası arasında doğrudan bir bağ bulunmaktadır. TMK’nın 182/2. maddesi uyarınca mahkeme:
- Velayeti kendisine verilmeyen tarafa
- Çocuğun ihtiyaçları ve ebeveynin mali durumu dikkate alınarak
- Nafaka yükümlülüğü getirebilir.
10. Sonuç ve Değerlendirme
Velayet hukuku, çocuğun üstün yararı ilkesi ekseninde şekillenen dinamik bir alandır. Bu süreçte:
- Hukuki prosedürlerin titizlikle takip edilmesi
- Çocuğun psikolojisinin korunması
- Delil yönetiminin etkin şekilde yapılması büyük önem taşır.
Marmaris Koçak Hukuk Bürosu, velayet davalarında Marmaris avukat ve Muğla avukat ihtiyacını karşılayarak, müvekkillerine çocuklarının geleceği için en uygun hukuki stratejileri sunmaktadır. Türk hukuk sisteminde velayete ilişkin düzenlemelerin uygulanmasında uzmanlaşmış avukat kadrosuyla hizmet veren büromuz, aile hukukunun bu hassas alanında etkin çözümler üretmektedir.
Ek Bilgiler:
- Velayet davalarında süreç ortalama 6-18 ay sürebilmektedir.
- Mahkemelerde %70’e varan oranda annelere velayet verilmektedir.
- 12 yaşını dolduran çocukların görüşleri büyük önem taşımaktadır.
- Velayet davalarında arabuluculuk müessesesi giderek yaygınlaşmaktadır.
Bu kapsamlı rehberin, velayet hukuku alanında bilgi arayanlar için faydalı olmasını temenni ederiz. Marmaris Koçak Hukuk Bürosu, Marmaris avukat ve Muğla avukat ihtiyaçlarınızda velayet davalarına ilişkin her türlü hukuki desteği sağlamaya hazırdır.